آثار اقتصادی تجمعات شبانه مردمی
به گزارش پول بانک، رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند گفت: برخلاف آنچه برخی رسانههای بیرونی القا میکنند، تجمعات شبانه مردمی ذاتاً مزاحم فعالیتهای اقتصادی نیست و حتی در مقاطعی به رونق برخی کسبوکارها نیز کمک کرده است؛ با این حال، اگر مدیریت نشوند، در بخشهایی از شهر هزینههایی بههمراه میآورند.
پیامدهای مستقیم بر شهر و زندگی روزمره
به گزارش پول بانک، سیدطه حسین مدنی در نشستی درباره ابعاد اقتصادی تجمعات شبانه با حضور نهادهای برخط، اصناف، افرد صاحبنظر و نمایندگان دستگاههای اجرایی مرتبط با موضوع، توضیح داد: بوقهای ممتد خودروها، شعارها، حرکت دستهجمعی مردم، محدودیتهای مقطعی ترافیکی، تأخیر در تردد آمبولانسها و مأموریتهای امدادی، تشدید تولید زباله و حتی آسیبهای احتمالی به مبلمان شهری، از اثرات جانبی چنین تجمعاتی است که مستقیماً بر کیفیت زندگی شهروندان اثر میگذارد و بار اضافی بر دوش مجموعههای خدماتی مینشاند.
وی افزود: تجربههای گذشته نشان میدهد وقتی هیجانات جمعی تا نیمهشب یا پس از آن ادامه مییابد، در روز بعد بخشی از نیروی کار با کاهش تمرکز و بهرهوری روبهرو میشود. از سوی دیگر، افزایش ساعات کاری برای پاکسازی معابر، جمعآوری پسماند، ساماندهی ترافیک و حمایت از شبکه حملونقل عمومی، هزینههای مازاد به شهرداریها و دستگاههای خدماترسان تحمیل میکند و کیفیت ارائه خدمت به شهروندان را در ساعات آغازین روز بعد تحتتأثیر قرار میدهد.
هزینههای پنهان و اثر بر بهرهوری کل
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند ادامه داد: انباشت این هزینهها در سطح کلان میتواند بازدهی اقتصادی شهر را کاهش دهد. وقفههای چندساعته، بهویژه در مراکز اصلی شهر، سبب اختلالهای زنجیرهای در برنامههای خدمات شهری، ناوگان حملونقل عمومی، سامانههای لجستیکی و فعالیتهای توزیعی میشود. در نتیجه، بخشی از فروشگاهها و کسبوکارها دچار افت فروش مقطعی میگردند و برخی شرکتها برای جبران، به پرداخت اضافهکار یا جابجایی شیفتها متوسل میشوند که خود پیامدهای مالی و سازمانی دارد.
وی تأکید کرد: این پیامدها اگرچه کوتاهمدتاند، اما در صورت تکرار مداوم میتوانند به کاهش نظم کاری، فرسودگی منابع انسانی و افزایش هزینههای نگهداری و تعمیرات زیرساختهای شهری بینجامند. استمرار چنین روندی در نهایت بر شاخصهای کلان شهری اثر میگذارد و بخشی از ظرفیت تولیدی و خدماتی را به سمت جبران اختلالات سوق میدهد.
راهکارهای مدیریت، ساماندهی و کاهش هزینهها
مدنی با بیان اینکه برنامهریزی و مدیریت پیشدستانه میتواند اثرات منفی تجمعات را به حداقل برساند، گفت: اختصاص فضاهای مشخص، بازطراحی میدانها و معابر پرتردد بهعنوان محلهای ایمن و کنترلشده برای گردهماییهای عمومی، هماهنگی با پلیس راهور برای جریانبخشی به ترافیک، تأمین ناوگان حملونقل عمومی در ساعات اوج هیجان و تدوین دستورالعملهای روشن برای کسبوکارهای پیرامونی، از جمله اقداماتی است که میتواند هزینهها را مدیریت و آسیبها را کم کند.
وی با اشاره به تجارب شهرهای مختلف افزود: وقتی مسیرهای تردد از پیش اعلام و محدودیتها بهصورت مرحلهای اعمال میشود، اختلال در فعالیتهای اقتصادی بهطور محسوسی کاهش مییابد. علاوه بر این، اطلاعرسانی بهموقع و شفاف به کسبوکارها و ساکنان مناطق در معرض ازدحام، امکان تطبیق برنامههای کاری و تدارکاتی را فراهم میکند و به کاهش زیانهای احتمالی میانجامد.
ابعاد اجتماعی، رسانهای و امنیتی
وی با اشاره به سخنان رهبر انقلاب پیش از حادثه شهادتشان افزود: تأکید شده بود که ملت ایران در بزنگاهها با بصیرت و همدلی از کشور حراست میکند. بر همین مبنا، لازم است در تجمعات مردمی، مرزبندی با رفتارهای خلاف قانون روشن باشد تا افراد فرصتطلب و گروههای خرابکار نتوانند از فضای شادی عمومی سوءاستفاده کنند و امنیت جمع را خدشهدار سازند.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند با اشاره به فضاسازی رسانههای معاند گفت: برخی رسانهها تلاش دارند تصویر اغراقشدهای از آشوب ارائه کنند تا پیام اصلی گردهماییهای مردمی را منحرف سازند. این روایتسازیها اگر در سطح افکار عمومی پذیرفته شود، میتواند به تصمیمات غیرواقعبینانه و محدودکننده منجر شود که در نهایت هزینههای اقتصادی و اجتماعی بیشتری را تحمیل میکند. توجه به روایت دقیق، مستند و بیطرفانه از وقایع، بهترین سپر در برابر تحریفهاست.
زمانبندی، حملونقل و امور لجستیکی
وی توضیح داد: در کلانشهرهای پرجمعیت، این تجمعات معمولاً دستکم سه ساعت پس از آغاز به اوج میرسند و تا نیمهشب ادامه دارند؛ زمانی که بخش زیادی از فرآیندهای پشتیبانی شهری مانند پاکسازی معابر، تعمیرات شبکهها، شارژ و سوخترسانی ناوگان و عملیات جابهجایی کالا در سطح محلات انجام میشود. از این رو، همپوشانی زمانی تجمعات با این عملیات، فشار بیشتری بر ناوگان و نیروهای عملیاتی وارد میکند.
از سوی دیگر، بخشی از فعالیتهای عمرانی شبانه و پروژههای تعمیراتی خطوط آب، برق، گاز و زیرساختهای ارتباطی نیز در همین ساعات تعریف شده است تا کمترین مزاحمت را برای جریان روزانه زندگی شهروندان ایجاد کند. در صورت تداوم ازدحام یا مسدود شدن معابر اصلی، این پروژهها یا متوقف میشوند یا با هزینه زمانی و مالی بیشتر به ساعات بعدی موکول خواهند شد که خود امکان اختلال در خدمات روزانه را بالا میبرد.